Yankee - అంటే ఏమిటి?

కొన్ని సార్లు కొన్ని ప్రాంతాల వారికి అనుకోకుండా వింత పేర్లు ఏర్పడుతూంటాయి 
వీటిని తుంటరి పేర్లు, ముద్దుపేర్లు, nick names అనవచ్చును.
త్రిలింగ దేశీయులం కాబట్టి మనం "తెలుగు వాళ్ళం" ఐనాము. 
అట్లాగే ఆంధ్రదేశస్థులం, కనుక "ఆంధ్రులు" ఆంధ్రజాతి వారము - ఐనాము.
తమిళులకు "అరవ వాళ్ళు" అనే పేరు వచ్చింది, 
అసలు హేతువు ఏమిటో స్పష్టంగా తెలీదు.  
&&&&&&&&&&&&,
ఆధునిక కాలం ఇది.
నేడు ప్రపంచం ఒక ఊరు, గ్రామం - ఐనది.
దేశ, విదేశాల సంస్కృతుల మధ్య రేఖలు చెరిగిపోతున్నవి.
అమెరికాలో వాడుకలో ఉన్న పదజాలం, విద్యావంతులు - 
వెంటనే చెప్పేస్తున్నారు.
యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆఫ్ అమెరికా లో బాగా వాడుకలో ఉన్న పదాలలో ఒకటి "యాంకీ".
Yankee గురించి ఒక డూడుల్ ఉన్నది.
ఆ హాస్య poem ఇదిగో! ఇటు చదవండి.

$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$

A humorous aphorism attributed to E. B. White 
summarizes the following distinctions: 

To foreigners, a Yankee is an American.
To Americans, a Yankee is a Northerner.
To Northerners, a Yankee is an Easterner.
To Easterners, a Yankee is a New Englander.
To New Englanders, a Yankee is a Vermonter.
And in Vermont, a Yankee is somebody who eats pie for breakfast.

;
Another variant of the aphorism replaces the last line with: 
"To a Vermonter, a Yankee is somebody who still uses an outhouse". 
There are several other folk and humorous etymologies for the term.

&&&&&&&&&&&&

అన్నట్లు, మన దేశంలో 1980 ప్రాంతాలలో
"Yankee Doodle" అనే పేరుతో ఐస్ క్రీమ్ popular ఐ ఉన్నది.  
;
==================================,
యాంకీ / Yankee -?  ;
konni saarlu konni praamtaala waariki anukOkumDA wimta pErlu ErpaDutuumTAyi 
weeTini tumTari pErlu, muddupErlu, #nick names# anawachchunu.
trilimga dESIyulam kaabaTTi manam "telugu waaLLam" ainaamu. aTlaagE aamdhradESasthulam, kanuka "aamdhrulu" / aamdhraajaati waaramu - ainaamu.
tamiLulaku "arawa wALLu" anE pEru wachchimdi, asalu hEtuwu EmiTO spashTamgA telIdu.  
&&&&&&&&&&&&&&&&&&,
aadhunika kaalam idi.
nEDu prapamcham oka uuru, graamam - ainadi.
dESa, widESAla samskRtula madhya rEKalu cherigipOtunnawi.
amerikaalO wADukalO unna padajaalam, widyaawamtulu - wemTanE cheppEstunnaaru.
yunaiTeD sTETs aaph amerikaa lO baagaa wADukalO unna padaalalO okaTi "yAmkI".
/ gurimchi oka DUDul unnadi.
aa haasya poem idigO! iTu chadawamDi.

**************************************,

;
అఖిలవనిత 35939=- 863 posts, on May 26, 2016  

సోలంకి, పాలరాతి ధూళి కూలీ

కుమార పాల్ సోలంకి :-  జైనుల కోవెలలు = 
దేరసరస్లను , బసడి లను అద్భుతంగా నిర్మించిన చక్రవర్తి.  
జైన ఆరామములకు 
1. దేరాసరస్ [(derasaras) ]; 
2. బసడి - అని పేరు.  

&&&&&&

శత్రుంజయ = అంతః = 
మనసును పీడించు శత్రువులను జయించిన మనిషి అని అర్ధం. 
ఈ 'శత్రుంజయ' కు 108 పర్యాయ నామావళి కలవు, 
కానీ కొన్ని పేర్లు మాత్రమే వాడుకలో ఉన్నవి. 
పలిటానా జిల్లా, భావనగర్ పట్టణములకి 
నడుమ శత్రుంజయ నది ప్రవహిస్తున్నది.
కొండ మీద 860 జైన కోవెలలు - 
తొలి వెయ్యి అద్భుతములలో ఒకటిగా పరిగణిస్తున్నారు. 
11 వ శతాబ్దము నాటి నిర్మాణాలు. 
రిషభదేవ తీర్ధంకరుడు నుడివిన 
మొదటి పవిత్ర వాక్కులను భక్తులకు ఇక్కడ అనుగ్రహించుట జరిగింది. 
కనుక ఈ గిరి -  'రిషభదేవ' కు అంకితం ఈయబడినది. 
అన్య మతస్థుల దుష్టత్వానికి గురి అయినవి ఈ ఆలయాలు. 
తర్వాతి కాలమున 
సమర షా,  శ్వేతాంబర జైనులు, హీర విజయసూరి 
మున్నగువారు పునరుద్ధరణ  గావించారు.  
;జైన ఆరామములలో రకములు :- 
దేరాసరస్; బసడి - లూనా వాసహి, విమల వాసహి - మౌంట్ ఆబూ; 
;
] శిఖర్ బంది  ; ఘర్ = గోపురం లేని నిర్మాణముగా ఉన్న  గుడి 
;
&&&&&&
;
కుమార పాల్ సోలంకి గొప్ప జైన కళాపోషకుడు. 
కుమార సోలంకి ఈ గుళ్ళు కట్టిన పద్ధతిని, 
నిర్వహణాసామర్ధ్యానికి ఉపమానంగా చెబ్తున్నారు.
శిల్పుల దక్షతకు కూలీగా ధనానికి మారుగా 
అతడు, కళాకారులకు ఇచ్చిన మూల్యాన్ని - 
చరిత్రనందు అండర్ లైను చేయవలసిన 
విషయాల పట్టికలలోనికి చేరింది.
;
&&&&&&
;

ఇంతకీ అదేమిటి? :-
ఇళ్ళకు వెళ్ళేటప్పుడు ఇల్పులు, శ్రామికులు, వారు 
ఆ నాటికి - చలువ రాయి నుండి -చెక్కుతారు కదా! 
ఆ చెక్కిన శిల్పాల వలన 
పాలరాయిలలో నుండి ధూళి వస్తుంది. 
పాలరాతి ధూళికి ఎంతో విలువ ఉన్నది. 
కాబట్టి గృహోన్ముఖులౌతూన్న కూలీలకు 
'లభించు కూలీ - పాలరాయి ధూళి' ;            
ఈ నిబంధన వలన అనేక లాభాలు ఒనగూడినవి.
రాళ్ళను ఎంత సన్నగా, చిన్నగా చెక్కితే 
అంత ఎక్కువ రాతి దుమ్ము, గుజ్జు వెలువడుతాయి అన్న మాట. 
ఇందువలన శిల్పులు, లతలు, పువ్వులు, పుష్పదళాలు 
ఇత్యాది అంశాలను అతి సూక్ష్మంగా, మినియేచర్లు 
అంత నైపుణ్యంగా చెక్కారు.
;
ఈ 'టుక్స్', దేసరస్, కోవెలల కుడ్య, గోపురములపై, 
అణువణువునా కనిపిస్తుంది. 
;
పాలరాతి ధూళి - శిల్పులకు కూలీ :-
చమత్కారమైన ఐడియా ఇది!
సోలంకి ప్రవేశపెట్టిన కొత్త విధానంతో 
శిల్పులలో అంతర్గతంగా ఉన్న ప్రతిభ, 
ప్రజ్ఞా పాటవములు మెరుగులు దిద్దుకున్నవి.
ఫలితంగా మనకు ఈనాడు

నయన పర్వాన్ని కలిగిస్తూన్న జైన కోవెలలలను లబ్ధి కలిగినవి. 
;
&&&&&&
;
పాలరాతి ధూళి - శిల్పులకు కూలీ : 

1. కర్నాటక సంగీతం లోని 72 మేళకర్త రాగాలు ;- 
     'శ్రీ సరస్వతీ మేళకర్త  రాగ ' చిత్ర పటం
2. కటపయాది సూత్రం - 

ధర్మస్థల - who give name?

ధర్మస్థల' పుణ్య క్షేత్రమునకు ముందు ఉన్న పేరు ఏమిటి? :-

, 'ధర్మస్థల' అను నామమును ఎవరు పెట్టారు?

ధర్మస్థల - who give name?  :-

"మంజునాధ" సినిమా 2001 లో రిలీజ్ ఐనది. 

ఇందులో అర్జున్, సౌందర్య, చిరంజీవి నటించారు.

"మహా ప్రాణదీపం, శివం శివం ...... " ; "ఓహో! గరళ కంఠ! నీ మాటంటే ఒళ్ళు మంట"

పాటలు, నాట్యాల పోటీలలో 

{'ఢీ' ఎట్సెట్రా టి వి ప్రోగ్రాములలో] అభ్యర్ధులు నర్తిస్తున్నారు.

మంజునాధ కోవెల ఉన్న గ్రామములో జరిగిన 

యదార్ధ సంఘట ఆధారంగా తీసిన సినిమా ఇది.

&&&&&&&&&&&

ముందు కొన్ని ముఖ్య విశేషములను తెలుసుకుని, 

ముందుకు సాగుదాము! 

ఈ కోవెలకు సంబంధించిన ప్రత్యేకత ఉన్నది. 

జైనులు ఈ హిందూ ఆలయ ధర్మకర్తలు.

ఆలయ ధర్మకర్త హెగ్డే.

&&&&&&&&&&&

శివుడు, మంజునాథుడు, అమ్మనవరు, చంద్రనాథ ; 

కళారాలు అనే ధర్మదైవాలు (ధర్మరక్షణ దైవాలు) , 

కుమారస్వామి మరియు కన్యాకుమారి 

మొదలైన దైవాల సన్నిధులు ఈ ఆలయంలోఉన్నాయి. 

ఈ ఆలయనిర్వహణ జైన్ మతస్థుల ఆధ్వర్యంలో - 

పూజాదికాలు హిందూ పూజారులచేత నిర్వహించబడుతూ ఉన్నాయి.

&&&&&&&&&&&

ఈ కోవెలలో జైనతీర్థంకరుల సేవలను ధర్మదేవతలతో -

మంజునాథుడు కూడా అందుకుంటున్నాడు. 

ఇక్కడ పూజారులు వైష్ణవబ్రాహ్మణులు. 

1] దైవవాక్కు పలికే వారిని 

డెలాపాదిత్య మరియు మనవొలిత్యాయ అంటారు.

2] పర్గాడే కుటుంబం ; జైన్ సైనికాధికారి బిర్మన్నా ,

అతని భార్య అయిన అమ్ము బల్లాథి , 

ధర్మదేవతల ఆనతిని పాటించి, 

తమ గృహమును ఆలయమునకు ఇచ్చి, 

తాము వేరే ఇల్లును మళ్ళీ కట్టుకున్నారు.

3] 800 సంవత్సరాలకు ముందు ధర్మస్థలను 

మల్లర్మడిలోని 'కుడుమా' గా గుర్తిస్తూ ఉండేవారు. 

తరువాత ఇది బెళ్తంగడిలో ఒక గ్రామంగా మారింది. 

ఈ ఊరు నీతి, నిజాయితీలకు మారుపేరు ఐనది. 

4] ధర్మస్థల , అను నామమును ఎవరు పెట్టారు? :-:-

ధర్మస్థల , అను నామమును ఉంచిన ముని శ్రీవాదిరాజస్వామి.

శ్రీవాదిరాజస్వామి మధ్వాచార విధితో పునఃప్రతిష్ఠ చేయాడానికి అవసరమైన పూజాకార్యక్రమాలను ప్రారంభించారు. 

తరువాత శ్రీవాదిరాజస్వామి ఈ ప్రదేశానికి ధర్మస్థల అని నామకరణం చేసాడు. ధర్మస్థల అంటే మతం మరియు ధర్మము ఉండే ప్రదేశమని అర్థం. 

6] 600 సంవత్సరాలకు ముందు ధర్మానికి మరియు మతానికి పడిన పునాది హెగడే కుటుంబం వేసి, అభివృద్ధి చేసారు. 

పర్గాడే నుండి హెగడే పదం ఆవిర్భవించింది. ప్రస్తుతం ధర్మస్థల నిస్వార్ధసేవకు చిహ్నంగా నిలిచింది.

7] గ్రామదేవత :- ధర్మస్థల ప్రజలు, 

అణ్ణప్ప దైవాన్ని గ్రామదేవత పంజుర్లిగా ఆరాధిస్తున్నారు

&&&&&&&&&&&

Manjusha Musium :-

ధర్మస్థల లో టూరిస్టులు ఇష్టంగా చూడవలసిన అదనపు విశేషాలు ఉన్నవి. "మంజూష మ్యూజియ", 

దీనికి అనుబంధంగా "మనూషా ప్రదర్శనశాల"- 

[Manusha Cars museum] ఉన్నవి.

*****************************

] ధర్మస్థల, new name    { LINK  }        

] ధర్మస్థల - who give name? ; ] ముని శ్రీవాదిరాజస్వామి

]  'కుడుమా' ;- (మల్లర్మడి; బెళ్తంగడి) ;

[ FB :-  November 5 at 11:42pm · ;  Kusuma Piduri‎ ;

                మన సంస్కృతి - ఆచారాలు, సంప్రదాయాలు :- ప్రాచీన రత్నమాల - 1 ]

బొడ్రాయి = నాభిశిల

వాస్తు శాస్త్రంలో నాభిశిల (नाभि (शिला) కు ప్రాధాన్యత ఉన్నది.
నాభి సంస్కృత పదానికి - బొడ్డు  అని అర్ధం. 
"బొడ్రాయి" అని తెలుగు పదం. చాలాగ్రామాలలో, బొడ్రాయి అనే మాటను, 
నేడు కూడా వాడుతున్నారు.
గర్భవతికి, కడుపులోని బిడ్డకూ అనుబంధంగా బొడ్డుత్రాడు ఉంటుంది.
నాభి - ప్రాణసంకేతం.
శంకుస్థాపన, గృహ ప్రవేశ వేళలలో, నాభిశిల స్థాపన ముఖ్య పరిశీలన అంశం. .
కేతేపల్లి (సువర్ణగిరి - ఈ పల్లెకు ప్రాచీన నామం. - నల్గొండ జిల్లా), 
బోగారం మొదలైన గ్రామాలలో
గ్రామదేవత పండుగగా స్థానికంగా అనేక పల్లెలందున పండుగను జరుపుకుంటారు.
"బొడ్రాయి పండుగ" ను తెలంగాణా ప్రజలు ప్రత్యేకంగా జరుపుకుంటారు.
కుమార్తెలను పుట్టినింటికి పిలుస్తారు. కూతుళ్ళకు కానుకలను ఇస్తారు.
శాఖాహారాది సూత్రాలను పట్టింపుగా అనుసరిస్తారు.
నాభి శిల ; శ్రీపర్ణి వాస్తు శాస్త్రాదులందు వాస్తు రీత్యా,
 "జీవికి నాభి వలె, కోవెలలు, భవన, గృహ నిర్మాణాదులందు 
నాభిశిల గురించి ప్రస్తావన చేస్తారు.
శ్రీకూర్మ శిల, మత్స్య యంత్రం మొదలగు యంత్రములు సైతం 
అనుబంధంగా విశిష్ట స్థానాన్ని కలిగిఉన్నవి.

******************************

నేపాల్ లోని కాళీగండకీ నది సాలగ్రామములకు ప్రసిద్ధి.
గండకీ నదిలోని సాలగ్రామములు, కూర్మశిలలు ప్రకృతిసిద్ధమైనవి.
శ్రీ మహావిష్ణు మూర్తికి ప్రీతిపాత్రమైనవి సాలగ్రామములు.
నేపాల్ దేశంలో గండకీ నదీ తీరమున విష్ణుమూర్తికి ప్రతిరూపముగా
"సాలిగ్రామ్" అని ఒక గ్రామము ఉన్నది.
సాలంకాయన మహర్షి ఒక పర్ణశాలలో నివసిస్తూ,
శ్రీ మహావిష్ణువును 'వనరూపి విష్ణువు' రూపమున 
సాలవృక్షమున పూజలు చేసాడు. 

******************************

అప్పటి నుండి ఆ కుగ్రామానికి 'సాలగామ్' అనే నామం వచ్చినది.  
శ్రీ వైష్ణవులు కఠిన నిష్ఠతో సాలగ్రామమును 
పూజామందిరములలో ఉంచి, ఆరాధిస్తూ ఉంటారు.
వరాహపురాణము, స్కందపురాణము, ఆపస్తంబుడు విధించిన సూత్రములు, 
తులసీ కథ, సాలగ్రామ భావన యొక్క ప్రాచీనతకు ఋజువులు. 
క్రీస్తు పూర్వము నాటిది ఈ "సాలగ్రామ పూజ".
"ఆది విష్ణు పంచాయతనము" విశిష్టత కలిగిన పూజా విధానం.

******************************

 clouds  

అఖిలవనిత
Pageview chart 31399 pageviews - 785 posts, last published on Jun 12, 2015 - 1 comment awaiting moderation
Create new postGo to post listView blog
కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
Pageview chart 58763 pageviews - 1017 posts, last published on May 2, 2015 - 7 followers
Create new postGo to post listView blog
Telugu Ratna Malika
Pageview chart 4387 pageviews - 126 posts, last published on Jan 14, 2015

రష్యా ఆఫ్గనిస్థాన్ బార్డర్ లలో హిందూ ప్రాచీనత

శ్రీకృష్ణుడు పురాణపురుషుడు, ప్రజల అభిమానాన్ని సంపాదించి,  

దైవస్థానాన్ని పొందిన అద్భుత  వ్యక్తి. !!!!!

శ్రీకృష్ణుని ప్రాచీనతనునిరూపించే ఆధారాలు అనేకం దొరికాయి. 

ఆ ఆధారాలను కనుగొని, వెల్లడించినది విదేశీయులే అవడము 

చెప్పుకోదగిన విశేషమే!

*******************************: 

ఆఫ్ఘనిస్తాన్, సోవియెట్ రష్యాసరిహద్దులలో  "ఐ-ఖనం" అనే 

ప్రదేశములో అన్వేషణ జరిపారు.

ఆ సర్వేను చేసిన పరిశోధకుడు "పి.బెర్నార్డ్ "

ఫ్రెంచ్ ఆర్కియలాజికల్ అన్వేషకులు

(P. Bernard and a French archeological Expedition)   

"భరతవర్షములో శ్రీకృష్ణ ఆరాధన ఎంత ప్రాచీనమైనది? " 

అనే అంశము వారిని ఆకర్షించినది.     

సర్ విల్లియం జోన్స్  (sir william Jones) అధ్యనములు మున్నగునవి

భగవంతునిగా సుప్రతిష్ఠుడు ఐనట్టి

"శ్రీకృష్ణుడు- అత్యంత ప్రాచీనకాలము నాటి వాడు"- అని 

3-4 శతాబ్దములనాటి క్రీస్తుపూర్వ నాణెముల ముద్రలు - ఋజువు చేస్తూన్నవి.

ఆఇ-ఖనుం వద్ద ఆరు కంచు నాణెములు త్రవ్వకములలో లభించినవి.

ఆ రెక్టాంగులర్ కాయిన్లు 180-165 బి.సి. నాటివి అని బోధపడినది.  

(Indo-Greek ruler Agadhochles (180?-165 BC).  

దీర్ఘ చతురశ్రముగా ఉన్న 6 కంచు (బ్రొంజె) కాయిన్స్ లభ్యమైనవి.  

అవి అగాథాక్ల్స్ - అనే ఇండో గ్రీకు పాలకుడు జారీ చేసిన

దీర్ఘ చతురశ్రముగా ఉన్న 6 కంచు (bronze) కాయిన్స్

(six rectangular bronj coins (180-165 BC)  గొప్ప చారిత్రక సంపద.

ఆ ఆరు నాణెములపైన గ్రీకు, బ్రాహ్మీ అక్షరములు కలవు.

ఆ రెండు భాషల లిపితోపాటుగా విష్ణుమూర్తి/ వాసుదేవ బొమ్మ ఉన్నది.

ఆ ప్రతిమ హస్తములలో చక్రము, శంఖము ఆకారపు వస్తువు ఉన్నవి.

వైష్ణవ మతములో ఆరాధించే "శ్రీ విష్ణుమూర్తి"  శంఖ, చక్ర, గదా, పద్మములను ధరించును.

వీనిలోని రెండు చిహ్నములు- ఐన శంఖ, చక్రముల ధారణ-  వలననే

'ఈ బొమ్మ విష్ణువుది!'- అనే అభిప్రాయానికి ప్రత్యక్షనిదర్శనము.

అక్కడ దొరికిన మరో - "అగాధో క్లిస్- కాయిన్" పైన

"హలమును ఎత్తి పట్టినట్టి బలరామదేవుని చిత్రము,

అలాగే పరమేశుడు, దుర్గాదేవి, కుషాణ ప్రభువైన రెండవ కనిష్క చక్రవర్తి బొమ్మ,

3-4 శతాబ్దములనాటి కాయిన్- బ్రహ్మదేవుని వదనము కలది - 

చారిత్రక శోధనకు అమూల్యముగా దొరికినవి.

*******************************: 

దర్గా పీర్ రత్తన్ నాథ్- కాబూలులో ఒక విగ్రహము ఉన్నది.

ఆ పాలరాతి బొమ్మ పీఠముపై ఇలాగ రాసి ఉన్నది.

"మహా వినాయకుని ఘన సుందర మూర్తి"- అని 

పీఠముపైన చెక్కబడి ఉన్న ఆ మార్బుల్ ప్రతిమను 

"షాహి రాజా ఖింగలుడు" ప్రతిష్ఠితమొనర్చెను.

ఆఫ్ఘనిస్తాన్ లో 5వ శతాబ్దికి చెందిన ఈ బొమ్మ గర్దెజ్ అనే చోట లభించినది.

*******************************: 

{పురాణపురుషుడు శ్రీకృష్ణుడు}

 Fort Wall design 

ఆధారములు :- 

శ్రీ కృష్ణ  image of Vishnu, or Vasudeva, carrying a Chakra,

a pear-shaped vase/ conchshell,                                    

 Indo-Greek ruler Agathocles (180?-?165B.C.).

(six rectangular bronze coins issued by the Indo-Greek ruler

పురాణపురుషుడు శ్రీకృష్ణుడు

అఖిలవనిత

Pageview chart 30181 pageviews - 776 posts, last published on Feb 18, 2015

కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం

Pageview chart 56502 pageviews - 1011 posts, last published on Feb 16, 2015 - 6 followers

కోవెల వనిత

కాలం, ధర్మం - అనే మాటలకు భారతీయుల నిఘంటువులో ఉన్నంత విపుల భావం,
మరి ఏ ఇతర దేశాలలోనూ కనుగొనము.
కాలం స్వరూపం, అవగాహనయే మనిషికి గొప్ప వరం.

ఆమ్రపాలి, వేమన జీవితాన్ని ప్రభావవంతం చేసిన అభిరామి, మున్నగు వారు దేవదాసీలు. స్త్రీలు నాట్యకళకు ఇతోధికసేవలను అందించి, కళాజగత్తుకు వీరు చేసిన సేవలు, అందించిన ప్రోత్సాహాలు నిరుపమానమైనవి.
ఈ వనితల కోవకు చెందిన కోవెల వనిత -
దేవదాసీ మహిళ - "తిరుక్ కారియన్ మగళ్ ఉమైయాల్ నాచియార్"

**********************************;

కుడుమియన్ మలై కోవెల:- కుడుమియన్ మలై కోవెల సంగీత అంశముల వలన వెలుగులోకి వచ్చింది.          
ఇంత అద్భుత శిల్ప ప్రజ్ఞాప్రదర్శనలను ప్రజలకు అందించినవారి త్యాగములు వాస్తవగాధలు ఉన్నవి  
ప్రభు (King Sadayavarman Veerapandian II)/

13వశతాబ్దమున సదయవర్మ వీరపాండ్యప్రభువు పాలనాకాలము.
కోవెల ఆస్థి వేలమునకు వచ్చింది. "తిరుక్ కారియన్ మగళ్ ఉమైయాల్ నాచియార్" అను దేవదాసీ స్త్రీ కొన్నది. ఆ ఆలయనర్తకి తాను ఖరీదుచేసిన ఆలయసంపదలను తిరిగి గుడికే అప్పగించినది.
అటుతర్వాత గుహాలయానికి సమీపమున ఆమె "సౌందర్యవల్లీ అమ్మన్ దేవాలయాన్ని" కట్టించినది.
కోవెలనాట్య వనిత Thiru-k-kaariyaan Magal Umaiyal Nachiar నిష్కామచర్య జనుల ప్రశంసలను అందుకున్నది.
 ప్రభు (King Sadayavarman Veerapandian II)/  మేలక్కోయిల్ నందు వృషభ  వాహనముపై పార్వతీ పరమేశ్వరులు దర్శనమొసగుతున్నారు. 63 నాయనార్లు వరుసగా తీర్చిన శిల్పసంపద విస్మయాన్ని కలిగిస్తుంది.
**************************************,

 showering colors 

aamrapaali, wEmana jiiiwitaanni prabhaawawamtam chEsina abhiraami, munnagu waaru dEwadaasiilu. 
striilu naaTyakaLaku itOdhikasEwalanu amdimchi, 
kaLAjagattuku weeru chEsina sEwalu, amdimchina 
prOtsaahaalu nirupamaanamainawi.  wanitalu ain. 
ii వనితల kOwaku chemdina dEwadaasii mahiLa:- 
13waSataabdamuna sadayawarma wiirapaamDyaprabhuwu paalanaakaalamu. 
kOwela aasthi wElamunaku wachchimdi. 
"tiruk kaariyan magaL umaiyaal naachiyaar" anu 
dEwadaasii strii konnadi. aa aalayanartaki 
aanu khariiduchEsina aalayasampadalanu 
tirigi guDikE appagimchinadi. mkOwelanaaTyaa wanita 
#Thiru-k-kaariyaan Magal Umaiyal Nachiar# 
nishkaamacharya janula praSamsalanu amdukunnadi. prabhu (#King Sadayavarman Veerapandian II#)
aTutarwaata / guhaalayaaniki samiipamuna 
aame "saumdaryawallii amman dEwaalayaanni" kaTTimchinadi. 
aTutarwaata / guhaalayaaniki samiipamuna 
aame "saumdaryawallii amman dEwaalayaanni" kaTTimchinadi. 
aame niraaDambara jiiiwanamunu janulu mechchukunnaaru. tadaadi 
"tirukkaama koTTatu aaruwuDai malai mamgai naachiyaar" 
birudunu pomdinadi. 
(#Thirukkaama Kottathu Aruvudai Malai Mangai Nachiar.#) 
imta adbhuta Silpa praj~naapradarSanalanu 
prajalaku amdimchinawaari 
tyaagamulu waastawagaadhalu unnawi.

************************

#కుడుమియన్ మలై కోవెల:- కుడుమియన్ మలై కోవెల సంగీతఅంశముల వలన వెలుగులోకి వచ్చింది.
ఇంత అద్భుత శిల్ప ప్రజ్ఞాప్రదర్శనలను ప్రజలకు అందించినవారి త్యాగములు వాస్తవగాధలు ఉన్నవి        
 ప్రభు (King Sadayavarman Veerapandian II)/ #mElakkOyil namdu wRshabha waahanamupai paarwatii paramESwarulu darSanamosagutunnaaru. 63 naayanaarlu warusagaa tiirchina Silpasampada wismayaanni kaligistumdi.

************************

అఖిలవనిత

Pageview chart 29981 pageviews - 768 posts, last published on Feb 14, 2015

కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం

Pageview chart 56358 pageviews - 1009 posts, last published on Feb 13, 2015 - 6 followers

శ్యామచంద్ర గజ రాజు

"ధనమేరా అన్నిటికీ మూలం" అన్నాడు సినీ గీతకారుడు.
బొమ్మా బొరుసా- అనే తెలుగు సినిమా,
కథా బలముతో సినీ విమర్శకుల ప్రశంసలను పొందింది.
ఎస్. వరలక్ష్మి నటన హైలైట్. పందెం కట్టి, పంతం పట్టి
ఆమెను చంద్రమోహన్, చలం,
(భర్త ముక్కామల, కుమార్తె వెన్నిరాడై నిర్మల) ఎలా ఓడించారు?-
అనే అంశముతో
అనేక ఆసక్తిదాయక మలుపులతో సాగిన చలన చిత్రము అది.
1971 లో రిలీజ్ ఐన "బొమ్మా బొరుసా" (Heads or Tails)-
కె. బాల చందర్ దర్శకత్వ ప్రతిభకు గీటురాయి.

daalphin fish

*******************
రూపాయి- అంటే నోట్లో వేలు వేస్కుని,
చీకుతూండే పసిపాపాయికి కూడా తెలుసు.
"ధనమూలమిదం జగత్"- అనిన్నీ,
"డబ్బుకు లోకం దాసోహం"- ఇలాంటి సామెతలతో-
ధనమునకు ఉన్న విలువ వెల్లడి ఔతూనే ఉన్నది.
రూకలు, వరహాలు, దీనార టంకములు, మొహిరీలు లాంటి పేర్లు
బి.సి.  నాటి నుండీ వినియోగములో ఉన్నవే!
“పైస మే పరమాత్మా హై”
అంతెందుకు, క్రికెట్టు వగైరా క్రీడలలో –
ఏ టీము ముందు ఆడాలో నిర్ణయించేది
ఈ కాసుకి - రెండు వైపులా ముద్రించబడి ఉన్న- బొమ్మా- బొరుసులే!
మనము ఇప్పుడు వాడుతూన్న “రూపాయి” రూపానికి
ప్రతిరూపమునకు మూల కారణము షేర్ షా.

*****************;

షేర్ షా సూరి  కాలం నాటికి అనేక రూపాలలో- ద్రవ్య వినిమయాలు ఉండేవి.
వస్తు మారక పద్ధతి, బంగారు, వెండి నాణెములు, తోలుపై ముద్రణలతో,
కాసులు, మున్నగునవి విపణివీధిలో చలామణీ ఔతూండేవి.
అప్పటికి “రూపయ్య”/ రుపయ్యా- Rupee
(బ్రిటీషు వారి పలుకుబడిలో అదే “రుపీ” అనే పేరును కూడా పొందింది)
ఏ వెండి నాణెము అయినా – రూపాయి- అనే చెప్పబడేది. వ రించి
దేనినైనా నాణెము- రుపయ్యా - అని ప్రజలు చెప్పేవారు.
అయినప్పటికీ - షేర్ షా డిజైన్ చేసిన పద్ధతి- గుర్తించబడినదని చెపవచ్చును.
షేర్ షా వెండి కాయిన్ కు ఉండవల్సిన బరువును నిర్ధారించాడు.
షేర్ షా నిర్ణయించిన రజత నాణెము బరువు పరిశీలనకు నిలిచి,
తర్వాతి వారు- ఆ ప్రామాణికతనే గైకొన్నారు.
178 గింజల బరువు సిల్వర్ కాయిన్ ది.
షేర్ షా బంగారు నాణెము బరువు – 169 గింజల ఎత్తు-అని నిర్ణయించాడు.
అలాగే షేర్ షా రాగి నాణాలకు ఉండాల్సిన బరువును నిర్ధారించి,
రాగి నాణెమును- “దం” అని చెప్పేవాళ్ళు.
స్వర్ణ నాణెమును “మొహర్” అని చెప్పారు.
మన ఇండియాలోనే కాక, నేపాల్. శ్రీ లంక, ఇండొనేషియా,
మారిషస్, మాల్ దీవులు, సిషిల్లెస్ దేశాలలో –
“జాతీయ కరెన్సీ” ( National Currency) రూపాయి/ రుపీ.
షేర్ షా దూర దృష్టికి దృష్టాంతము- నేటికి ఆయా దేశాల ప్రభుత్వాలూ, గవర్నమెంట్సూ -
షేర్ షా డిసైడ్ చేసిన బరువునే “స్టాండర్ద్ గా అనుసరించడమే
షేర్ షా  దక్షతకు నిదర్శనము.

షేర్ షా సూరి  1540 నుండి 1545 వరకూ పాలన చేసాడు.
ఆ అయిదు ఏళ్ళలో అతను ప్రవేశపెట్టిన సంస్కరణలు –
హుమాయూన్ కుమారుడు అక్బర్ కు రాజ్య పాలనకు,
సుపరిపాలనకు గట్టి పునాదులను అందించాయి.
నేటి ఇండియాలో కూడా అవి అనుసరించబడుతూన్నవి.
టాపాలా పద్ధతి, రూపాయి నాణెము అమలులోనికి వచ్చుట,
గ్రాండ్ ట్రంక్ రోడ్ ల నిర్మాణాలకు – సుగమమార్గములను ఏర్పరిచినవి.
షేర్ షా రూపకల్పనలు చేసి, అప్పటికప్పుడు- వాటిని అమలు అయ్యేలా చేయగలిగాడు.
ఈ కొత్త పద్ధతులు- ఆధునిక గవర్న్ మెంటుల ప్రభుత్వ కార్యక్రమాల
మెయింటినెన్సులు సజావుగా జరగడానికి మూలస్తంభాలు ఐనవి.

**************************************;

షేర్ షా సూరి  జీవితంలో ఒక విచిత్ర సంఘటన జరిగినది.
షేర్ షా జార్ ఖండ్ పైకి దండెత్తాడు.
ఆ సీమ బంగారం, వెండి వంటి అనేక ఖరీదైన ఖనిజాలకు నెలవు.
అందువలనఇతర రాజుల కన్ను ఈ ప్రాంతం పై ఉండేది.
తరచూ దండయాత్రలకు గురి ఔతూండేది.
కానీ షేర్ షా దండెత్తి రావడానికి మాత్రం
వింత కారణమొకటి ఉన్నది. అది,
అతను ఒక ఏనుగు కోసమై జార్ ఖండ్ పై
పోరుకు సిద్ధపడ్డాడు.
జార్ ఖండ్ రాజు వద్ద "శ్యామ చంద్ర" అనే తెల్ల ఏనుగు ఉన్నది.
శ్యామ చంద్ర - అంటే నల్ల చంద్రుడు - అని అర్ధము.
సాధారణ గజములు,తమ తొండములలో మట్టిని పూరించి,
తన దేహములపైన చల్లుకుంటాయి.
ఐరావతము జాతికి చెందినట్టి
ఈ జార్ ఖండ్ రాజా గారి శ్వేత హస్తి
అలాగ ఇసుకను తన ఒడలుపై వెదజల్లుకోక-
శుభ్రంగా ఉంచుకుంటుంది.
ఈ "శ్యామచంద్ర గజ రాజు" - భాగ్య దాయిని-
అనే నమ్మకము బహుళ వ్యాప్తిలో ఉన్నది.
షేర్ షా- కూడా- ఈ విశ్వాసముతో- పోరుకు రెడీ ఐనాడు.
"ఈ శ్యామ చంద్ర ఏనుగు  తన వద్ద ఉంటే-
తనకు ఢిల్లీ సింహాసనము హస్తగతమౌతుంది" అని అనుకున్నాడు.
అలాగ అతడు ఆ ఏనుగును స్వంతము చేసుకున్నాడు.
అటు తర్వాత ఆతని కోరిక నెరవేరింది కూడా!
;
(దీనార టంకములు) 

కోతి తోక, తమసా నది

“బందర్ పూంఛ్” - అనే కొండ శిఖరం ఉత్తరాఖండ్ లో ఉన్నది.
హిమాలయ పర్వతశ్రేణిలోని అంతర్భాగం ఇది.  బందరు అంటే కోతి అని తెలిసిన సంగతి కదా!
బందర్ పూంఛ్ అంటే "వానర వాలము" అని అర్ధం.
దీనికే "శ్వేత శిఖరము"/White peak అనే నామం కూడా ఉన్నది.
ఆ దగ్గరలోని ఇంకో శిఖరానికి నల్ల శిఖరం/ కాలనాగ్ అనే నామం ఉంది.                        
ఉత్తరాఖండ్ ప్రకృతి సౌందర్యాలకు ఆలవాలము.  
గర్హ్ వాల్ ; హిమానీ నదములకు, యమునానది, యమునోత్రీ నదులకు నెలవులు ఈ కొండలు.
యమునకు ఉపనది తమసా నది, గర్హ్ వాల్ గిరి శృంగములనుండి పారుతూన్నది. ,  ఈ తమసా నుండి అధిక శాతంలో నీరు యమునమ్మకు అందుతూన్నది. తమసా నదికే Tons river అనే పేరున్నూ ఉన్నది.   1
950 లలో టెంజింగ్ నార్గే, మేజర్ జనరల్ విల్లియమ్స్ - హిమశృంగములపైన జెండాను ఎగురవేసి, రికార్డు సృష్టించారు. వారి పర్వతారోహణ యాత్రలో మొదటి బసయే బందర్ పూంఛ్.
बन्दरपूँछ (బందర్ పూంఛ్) గర్వాల్ (Garhwal) గిరి శ్రేణులలో ఉన్న బందర్ పూంఛ్ 1, बन्दरपूँछ 2 - అని
రెండు శిఖరములకు పేర్లు. జంట శిఖరములు తమసా వాహినికి అనుబంధం ఉన్న స్థల గాధలు.

తమసా నది ప్రాముఖ్యత 

కైకేయి భర్త దశరధుని వరములను కోరింది. ఆమె వాగ్దానమును నెరవేర్చడానికి వనవాసము చేయవలెనని శ్రీరాముడు నిశ్చయించుకున్నాడు.
శ్రీరాముడు అర్ధాంగి సీతాదేవి, సోదరుడు లక్ష్మణుడు వెంట రాగా దండకారణ్యములకు బయలుదేరాడు. అరణ్యవాసమునకు బైల్దేరిన తరుణములొ ఆ మహరాజు తొట్ట తొలిసారి విశ్రాంతి తీసుకోవడానికని విడిది చేసిన ప్రాంతం తమసాతీరము. ఒక రాత్రి నిద్ర చేసిన పావన క్షేత్రము ఇది. అందుకే తమసా ఝరి ఇతిహాస వాహిని ఐనది.
తమసా నది. పరిసరములలో క్రౌంచ పక్షుల జంటను కిరాతుడు కొట్టగా చూచిన వాల్మీకి  విలవిలలాడాడు. మొట్టమొదట తటాలున అప్రయత్నముగా ముని నోట వాక్యాలు, లయ బద్ధతతో- సుశ్లోకమైనవి.
ఛందస్సు అనుష్టుప్, రామాయణమునకు శ్రీకారము చుట్టినది ఆ క్షణం.
రాముడు అడవులకు పంపినప్పుడు సీతమ్మ వాల్మీకి ఋషి పర్ణశాలలో ఆశ్రయం పొందినది.
కిలకిలా నవ్వుతూ కుశ లవులు జన్మించిన శుభ సీమ తమస.  వాల్మీకి మహర్షి ఒజ్జ ఆయెను, పిల్లలు జోడీ వినయసంపన్నులైన శిష్యులై, యుద్ధ, కళలలను నేర్చుకున్నారు.
శ్రీమత్ రామాయణ గానామృతమును అందించిన లవకుశుల చరిత్ర మనోజ్ఞమైనది.

*******************************
( words tags twin peak: Bandarpunch, Uttarakhand )
 అఖిలవనిత  ; 711 posts 

గిన్నెలని క్లీన్ చేసే 'కిల్మోరా' చెట్టు

“కటార్ మల్ కోవెల” కు సంబంధించిన ఆచారములలో ఒక మొక్కకు అవినాభావ సంబంధం ఉన్నది.
కిల్మోరా చెట్టు వలన ఆ ఊరికి కూడా పేరు వచ్చింది. తరువు హిమాలయములలో గుర్రం జీను ఆకారములో ఉన్న ఉపరితలమున ఈ చెట్టు పెరుగుతున్నది.
నిట్టనిలువుగా కోసుగా ఉన్న కనుమ లాంటి ఆ చోట కిల్మోరా వలన “కిల్మోరా” అనే పేరు వచ్చింది.
బ్రిటీషు వారు పాలించే రోజులలో పాశ్చాత్య ఉచ్చారణలో క్రమేణా “అల్మోరా” గా మారిపోయింది.
కోశీ/ కౌశిక్ నది, సూయల్/ శాల్మలీ నది
ఈ గ్రామము వద్ద ప్రవహిస్తూ, పాడిపంటలకు, పచ్చదనముతో
ప్రకృతి విలసిల్లే ఆహ్లాదకర వాతావరణానికి హేతువులౌతూన్నవి.
ఆల్మోరా జిల్లా హరితభరిత సౌందర్యాల రాశి, హిమగిరులలోని ఖగ్ మారా కొండలు
(Khagmara hills)సందర్శకులకు, ట్రెక్కర్స్ ని ఆకర్షించే దర్శనీయ స్థలములు.

************************;

ఇంతకీ కిల్మోరా కథాకమామిషూ ఏమిటి?

వంగ పండు రంగు కలిగిన పుష్ప ఫల భరిత వృక్షము కిల్మొరా. 

ప్రాచీన కాలములో ప్రజలు - కతర్ మల్ గుడిలో- పాత్రలను శుభ్రం చేయడానికి-
ఈ కిల్మోరా చెట్టును ఉపయోగించే వారు.
మన దేశములో - పుణ్య క్షేత్రములో, ఆలయములోని గిన్నెలు,
తదితరములను పరిశుభ్రం చేయడానికై ఒక చెట్టు భాగాలను వాడటం-
బహుశా ఈ "అల్మోర"  (పాత నామం- కిల్మోరా)లో మాత్రమే మనకు కానవస్తూన్నది.
Koshi, (Kaushiki), and Suyal (Salmale)

******************************************;

ఉత్తరా ఖండ్ కి కలికితురాయి “ఆల్మోరా” మండలము.
నండదేవి దేవాలయం, కాసర దేవీ ఇత్యాది అనేక కోవెలలు బాలో కళ్యాణ్ చాంద్ మహారాజు కాలములో నిర్మించబడినవి.  “అల్మోరా” లో ప్రసిద్ధి గాంచినది.
స్వామి వివేకానందుడు  కాసర్ దేవీ గుడి దరి ఒక గుహలో ధ్యానం చేసేవారు.

Taags:-

Purple colour fuits, Kilmora Tree;

(Almora plug Kilmora plant for washing the utensils of "Katarmal Temple".   

పూర్ణ కుంభము

హేమ మహర్షి గొప్ప తపస్సు చేసాడు.
ప్రసన్నుడైన విష్ణుమూర్తి దివ్య రధములో దివి నుండి భువికి వచ్చాడు.
నాలుగు తురగములు, ఏనుగులను పూన్చి ఉన్నఆ దివ్య రధము అది.
స్వర్గమునుండి ఆ తేరులో తన భక్తుని వద్దకు దిగివచ్చాడు స్వామి.
శ్రీ మహా విష్ణుమూర్తి అనుగ్రహమును పొందిన
హేమఋషి ఆశ్రమము ఉన్నచోట
"మహా మాగ కొలం"  కొలను వెలసినది.
దానికి "పొత్రమరై" (Potra marai kulam)
 "మహా మాగ కొలం", "పోత్రమరై కులం" అనే నీటి సరసులు ఉన్నవి.
ఈ సరోవర ద్వయానికి ఉద్భవ గాధ కలదు.

************************,

శ్రీ సారంగపాణి కోవెల ఉన్న ఊరు "తిరుక్కుండతై".
ఈ కోవెల "కుంభకోణము" నకు
ఒకటిన్నర మైలు దూరాన ఉన్నది.
స్థల పురాణము ప్రకార గాధలు కొన్ని కలవు.
ప్రళయవేళల బ్రహ్మదేవుని భుజాలపై ఉన్న బాధ్యత "సృష్టి పునర్ నిర్మాణము".
అందుకై సృష్టికర్త - అమృతము మొదలైన సామగ్రిని సేకరించాడు.
విరించి తన సేకరణలను ఒక కుండలో నింపాడు.
ఆ మట్టికుండను "మేరు పర్వత శిఖరము" (Mountain Meru) పైన
విరించి జాగ్రత్తగా అట్టిపెట్టాడు.
ప్రళయ కాలం వచ్చి, తెంపులేని వర్షాలతో అతలాకుతలం అవసాగింది.
బ్రహ్మ - అమూల్య వస్తు పూర్ణకుంభమును జాగ్రత్తగా రక్షించ పూనుకున్నాడు.
వరదభీభత్సాలనుండి
కుంభపరిరక్షణ - తక్షణ కర్తవ్య దేవతలు కైలాసమునకు వెళ్ళారు.
దివ్యుల కోరికపై - భవుడు శరసంధానము చేసాడు.
నారి సారించి, అంబును విడిచాడు సాంబసదాశివుడు.
మహేశుడు విడిచిన బాణము కుండను తాకింది.
కుండ బ్రద్దలై  అందులోని సుధారసము అక్కడ రెండు భాగాలుగా పడినది.
అవే "మహా మాగ కొలం", "పోత్రమరై కులం" అనే రెండు కొలనులు.
శ్రీ సారంగపాణి ( ఆరావముదన్ ) కోవెల ఇక్కడ వెలిసినది.
 కుంభకోణమునకు 1 1/2 మైళ్ళు దూరములో
ఈ ";తిరు కుండతై Thirukkudanthai " ఉన్నది.
కుంభము భగ్నమైన చోటు –
కనుక “కుంభ కోణము”/ కుండతై (Kundatai) అనే పేరు వచ్చి,
నేడు పుణ్యతీర్ధముగా విలసిల్లుచున్నది)

************************,

మూలవరులు:- Thirukudanthai శ్రీ సారంగపాణి:
శ్రీ మహా విష్ణు ధనుస్సు పేరు "శార్ఙ్గము"
అందుచే ఈ స్వామి పేరు "సారంగపాణి".
ఈ స్వామి - ఆరా అముధన్, అభయాప్త మిరుతన్, ఉత్థాన శాయి
మున్నగు పేర్లతో కీర్తించబడుతున్నాడు.
హేమమహర్షికి  ప్రత్యక్షమైనది ఈ చోటులోనే!
మూలవరులు ఉద్యోగశయన భంగిమలో ఉన్నారు,
అనగా అప్పుడే నిద్రనుండి మేల్కొన్న పొజిషన్ లో ఉన్నారు.
కోమలవల్లీ తాయారు ఈ కోవెలలో
మరొక దర్శన అభయ వరప్రదాయిని ఐ,
భక్తులను అనుగ్రహిస్తూన్నది.

Sri Komalavalli Thayar. Also called as
"Padi Thanda Pathini" ie thayaar
would never (leave out) or leave away from her chamber.
She has her own seperate sannadhi in this temple.

************************,


తిరుపతి, శ్రీరంగం, కాటుమన్నార్ కోవిల్,
ఆల్వార్ తిరునగరి, తిరువెల్లారై, తిరుకండియూర్,
తిరుపుల్లాం భూతం కుడి మున్నగు వాని వలె -
"పరంధామ క్షేత్రము".

"శంఖ చక్ర గదా పాణిం అహం వందే|
  శ్రీ శార్ఙ్గ నందక కౌస్తుభ ధారిణం వందే||"
        (ముత్తుస్వామి  దీక్షితర్ కృతి)

************************,

Tags:-

(Thirupati, SriRangam, Kaatu Mannar Kovil,
Alwar Thirunagari, Thruvellarai, Thiruvekka,
Thiru Kandiyur, ThiruKarambanoor,
Thiruputkuzhi and Thirupullamboothamkudi.
This place is treated a
s the place which explains
the meaning of "Paramathma Thathuvam")

(Kaveri River ,Arasalar)

************************,
Thirukkudanthai   (Link)
Thirukkudanthai  - Sri Sarangapani Perumal Temple

Tags:-
Maha magha kulam, Potra marai kulam
temple is Sri Sarangapani. Aara Amudhan,
Abayaryaapthamiruthan and Utthanasayi

ర్ఙ్గ "r~mga ;

సువర్ణభూమి/ కర్పూర ద్వీపం

"సువర్ణభూమి" అని సుపరిచిత నామం.
బోర్నియో ను మన పూర్వీకులు "సువర్ణభూమి",
"కర్పూర ద్వీపం" అని పిలిచేవారు.
జావా ద్వీప ప్రజలు "బోర్నియో పురద్వీప" అనేవాళ్ళు;
అంటే "రత్న రాజ్యము" అన్న మాట.
అడవూలకు, తత్కారణముతో అనేక జంతుజాల,
తరు సంపదలకు స్వర్గ ధామమైనది ఈ బోర్నియో.
అతి పెద్ద చెట్టును ఈ లింకు వద్ద చూడండి.

The land of giant Dipterocarp trees, Borneo
;

Dipterocarp trees ; (Link)

టాన్ జుంగ్ నేషనల్ పార్కు లో
ఘన లతా సహిత మహా వృక్షమును  తిలకించండి.;

సారవాక్ మండలాన "బాకో నేషనల్ పార్క్ వద్ద ఒక చిన్న గుట్ట ఉన్నది;
ఇది సహజసిద్ధముగా ఏర్పడిన ప్రకృతి వింత!
ఈ కొండ అచ్చం కాళీయ మర్దనమునకై-
శ్రీకృష్ణుడు బయలుదేరేటందుకు పిలిస్తూన్నట్లు ఉన్నది కదూ!?!


Bako National Park,Sarawak  (photo link )

కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం  000 51270 {Views}  Friday, March 15, 2013 
~~~~~~~~~~~~~

 38621 పేజీవీక్షణలు - 968 పోస్ట్‌లు, చివరగా Mar 10, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
అఖిలవనిత
 20683 పేజీవీక్షణలు - 704 పోస్ట్‌లు, చివరగా Mar 10, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
Telugu Ratna Malika
 2342 పేజీవీక్షణలు - 112 పోస్ట్‌లు, చివరగా Nov 22, 2012న ప్రచురించబడింది

వస పానీయాలు, ఉపయోగాలు

"వస పిట్ట" అనే మాట తెలుగులో తీయనైన జాతీయాలలో ఒకటి.
"వస పోసినట్లున్నారు, అంత ఎక్కువగా వాగుతున్నాడు" అని అంటూంటారు.
సరస్వతీచూర్ణము తయారీలో వాడే ఒక దినుసు ఇది.

సంస్కృతభాషలో "వచ!" అంటే మాట్లాడుట - అని అర్ధం.
కన్నడ భాషలో వచె, వజె - అనే పదాలు -
తెలుగు "వస" నుండి తీసుకొనబడినవే!

*********************,

శ్రీలంక లో  -1955 లో సంపూర్ణ సూర్యగ్రహణము - సంభవించినది.
అప్పుడు వేదవిదులు, పండితులు, సాంప్రదాయక వైద్యులు
"వసకొమ్ముల కషాయాన్ని పుచ్చుకోవాలి." అని సలహా ఇచ్చారు.
"గ్రహణ సమయాన చర్మం నల్లబడకుండా కాపాడే మూలిక ఇది.
కాబట్టి మీరు వస డికాక్షన్ ని త్రాగండి" అని దేశ ప్రజలకు హెచ్చరిక చేస్తూ
 "వఢకహ పానీయాన్ని", మూలికా విలువల గురించీ చాటారు.
అప్పుడు అక్కడి జనలు పెద్దల మాటలను పాటించారు.


అంతే కాదు, ఆ రోజులలో ఒక పాట కూడా సింహళ దేశాన  వెలువడింది.
ఆ పాట 2010 సింహళములోని ఎన్నికల గీతముగా ఐనది.

*********************,
Tags:-

 Acorus calamus (Sweet Flal, Calamus) ;

1955 total solar eclipse ;
drinking a concoction of "Vadhakaha";


Baila" song "Bivva ne~da vadakaha sudiya~".

2010 election song written to the tune of
"vadhakaha sudiya
Vacha,Sadgrantha

*********************
ఐదు "వ"కారములు; kadambamaala ; (Link) 

ఆదివారం 30 నవంబర్ 2008
"గాజు కుప్పెలోన కదలక దీపంబు; Konamanini 2008 (Link)


కోణమానిని views: 0051072;

అఖిలవనిత
 20493 పేజీవీక్షణలు - 701 పోస్ట్‌లు, చివరగా Mar 8, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
 38270 పేజీవీక్షణలు - 966 పోస్ట్‌లు, చివరగా Mar 7, 2013న ప్రచురించబడింది 
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
Telugu Ratna Malika
 2313 పేజీవీక్షణలు - 112 పోస్ట్‌లు, చివరగా Nov 22, 2012న ప్రచురించబడింది 

బర్మాలో ఐరావది నది

ఇరవాడి డాల్ఫిన్ (Irrawaddy dolphin (Orcaella brevirostris))
బర్మా నదీ ముఖద్వారాలలోనూ, అండమాన్ సాగరం లోనూ ఉంటాయి.
బర్మా (గతంలో "సయాం") లోని ముఖ్యమైన నది "ఇర్రవడి".

ఐరావది నదిని మునుపు "రావి" అనేవారు. హిందూ ఇతిహాస, పౌరాణిక గాధలలో
ఏనుగులకు ప్రత్యేక స్థానాలు ఉన్నవి. అష్ట దిగ్గజములు - అనగా ఎనిమిది ఏనుగులు,
ఇవి ఎనిమిది దిక్కులకు ప్రతీకలు.
అలాగే వీనికి జతలుగా, ఆడ ఏనుగులు-
అన్నిటికీ పేర్లు, 8+8= 16 కలవు.

ఈ అష్ట దిగ్గజములలో ఒకటి "ఐరావతము",
ఇది సురాధిపతి ఇంద్రుని వాహనము.
బర్మాలోని ఇరవదిడి నదికి - ఐరావతము- అనే నామము ఆధారము.
Ayeyarwaddy అని కూడా బర్మాలో (సంస్కృతము- పాలీ భాషా రూపము) పిలుస్తారు.

**********************;

మొట్టమొదట - విశాఖపట్టణము వద్ద బంగాళాఖాతంలో
1852 లో సర్ రిచర్డ్ ఓవెన్ కనుగొన్నారు;

విశాఖ వద్ద చూసిన Sir Richard Owen  1852 లో గ్రంధస్థం చేసి,
ప్రపంచ జంతు ప్రేమికులకు పరిచయం చేసాడు.
ఒరిస్సాలోని చిలక సరస్సు, కంబోడియా మున్నగు సీమలలో అగుపిస్తాయి.
సముద్ర, నదీ సంగమ జలములలో "డుగాంగ్", నక్షత్ర తాబేళ్ళు,
ఇంకా అసంఖ్యాక జలచర, పక్షులు ఉన్నవి.

***********************;
రుడ్యార్డ్ కిప్లింగ్ (30 డిసెంబర్- 1865 -18 జనవరి 1936) రాసిన "మాండలే" పద్యం
[Rudyard Kipling- "Mandalay"  ]
బర్మా జలధి వాతావరణాన్ని వివరిస్తుంది.
కిప్లింగ్ రచన జంగిల్ బుక్ -
ఆబాలగోపాలానికీ వినోదాన్ని పంచిపెట్టిన రచన
The Jungle Book
;

;




జంగిల్ బుక్స్ - కథా ప్రపంచాన ఏనుగులకు ముఖ్యమైన పాత్రలను పోషించాయి.
ఐరావది నదీ సుక్షేత్రాలలో పచ్చదనాలతో అలరారు అరణ్యాలు,
పైర్లు, ప్రకృతి సందర్శకులకు ఆహ్లాదాన్ని కలిగిస్తాయి.
బర్మాలో _ ఏనుగులు - మహావృక్షాల మ్రానులనూ, దుంగలనూ
అవలీలగా నిర్దిష్ట గమ్యాలకు చేరుస్తూంటాయి.
మావటివాళ్ళు ఏనుగులకు శిక్షణ ఇచ్చి, కష్ట తరమైన పనులను సాధిస్తున్నారు.
మావటివారు "గజ విద్య" కళాత్మకంగా ఉంటూ,
సందర్శక, టూరిస్టులకు జిజ్ఞాస, ఆసక్తిని కలిగిస్తూంటుంది.
గజములు టేకు మాకులను తొండంతో చాకచక్యంగా ఎత్తి,
లక్ష్య ప్రదేశాలకు చేరుస్తూంటాయి.
"the hathis pilin' teak" అని ఈ హస్తి చలనాలకు పేరు.
'హాథీ'- అనేది హిందీ పదము నుంచి వచ్చింది.

"Mandalay" - poem బర్మా తీరాల అందాలను కవితాధారగా ప్రవహింపజేసింది.

రుడ్యార్డ్ కిప్లింగ్ రాసిన పద్యం On the road to Mandalay వలన, ఐరావడీ నదీ డెల్టా ప్రాంతాలు, అందమాన్   బేసిన్  జలధి - "మాండలే రోడ్" అని ప్రసిద్ధి చెందింది.

           On the road to Mandalay,
            Where the flyin' fishes play,
            An' the dawn comes up like thunder outer China
            'crost the Bay!


ఈ నది పేరునే అక్కడి నది, కడలి జలాలలోని ప్రత్యేక మత్స్యానికి పెట్టారు.
Irrawaddy dolphin

Irrawaddy dolphin
;

Rangoon to Mandalay  (Link - for poem)

అండమాన్ పడౌక్ trees

"అండమాన్ - బంగాళాఖాతములో ఉన్న మన ఇండియా సీమలు.
"అండమాన్ ఎర్ర చందనము చెట్లు- విభిన్న వృక్ష  గుణాలను కలిగినవి.
ఏకంగా ఆ దీవుల పేరుతోనే "అండమాన్ పడౌక్" అని పిలువబడ్తూన్నవి.
అండమాన్ పడౌక్ అనే నామ వృక్షము
కేవలము అండమాన్ లో మాత్రమే  కానవచ్చుచున్నది.
120 ఫీట్ ఎత్తు వరకు పెరుగుతుంది.
టేబుళ్ళు, కుర్చీలు వగైరా ఫర్నిచర్ సామగ్రికి
ఈ Red Wood చెక్క ఎంతో అనుకూలమైనది.
ఎర్రచందనము జాతికి చెందిన చెట్టు ‘మహాగొని”. ఈ వృక్షములు విలువైనవి.
ఆంధ్రదేశమున "ఎర్ర మద్ది చెట్లు/ అర్జున వృక్షము"“ఏగిస చెట్టులు” ఈ వర్గమువే!
ఈ తరువు చెక్కతో అలంకరణవస్తువులు తయారౌతూంటాయి.
చెక్కపైన బొమ్మలు, పూలు, పూల తీగలు ఇత్యాదులు సున్నిత చెక్కడపు  పనులకు
"అండమాన్ రెడ్ వుడ్ చెట్టు" ఎంతో అనువైనది.
వయోలీన్ (ఫిడేలు) వంటి వాటిని ఈ దారువుతో చేయగలరు.
అలాగే గృహములో డ్రాయింగ్ రూమ్ లలో డెకొరేషన్ ఐటమ్ సు వీనితో చేసే  వాటికి –
విదేశాలలో డిమాండ్ ఉన్నది.
;

వ్యాఖ్యను జోడించు

;









2} బ్రౌన్, ఎరుపు వన్నెల సమ్మేళన ఛాయలు కల దారువు.
మహాఘని చెట్టు - ప్రజాతి అండమాన్ దీవులలోనే ఉన్నవి.
Andaman Padauk  చెక్క మన్నిక గలది.
ఈ చెట్టు మ్రాను బెరడు, చెక్క మొదట మంచి ఎరుపు రంగులో ఉంటుంది.
ఆ తర్వాత ఎండిన పిమ్మట ముదురుగోధుమ వర్ణము (brawn color) గా మారుతుంది.

3}నంది వృక్షము, కరివేపాకు, వేగిస మున్నగునవి వీని కోవవి.
ఋతు కాలాల అనుసరణ కలవి.
ఆయా ఋతువులలో ఆకులు రాలి, మరల కొత్త సీజనులో చిగురులు వేసిన
(Burr and Buttress formation) గుణములు కలవి.

4} mahogany trees కొన్ని ప్రజాతుల చెట్ల కొమ్మలకు, బెరడులకు వ్రేళ్ళు -
భూమి పైన కూడా వస్తూండుట వీని ప్రత్యేకత.
అనగా మర్రి చెట్టు ఊడలు, రావి చెట్టు ఇత్యాదులు.
ఈ Twin Islands ని " కాంచన ద్వీపము
"Island of Gold"" అని పేర్కొన్నారు.

Tags:-
అండమాన్, నికోబార్  జంట ద్వీపాలు;

(Pterocarpus dalbergioides) in
;Andaman islands -  mahogany;
"Island of Gold"

pterocarpus means “winged fruit.”

photo; Andaman Padauk tree (link)

(Rachana: kadanbari)

*********************************,


అఖిలవనిత
  20280 పేజీవీక్షణలు - 696 పోస్ట్‌లు, చివరగా Feb 16, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
  37848 పేజీవీక్షణలు - 965 పోస్ట్‌లు, చివరగా Feb 16, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి 
{Vies:- 00050}
Telugu Ratna Malika
  2300 పేజీవీక్షణలు - 111 పోస్ట్‌లు, చివరగా Nov 22, 2012న ప్రచురించబడింది

బాలి(ఇండినేషియా)దీవి, గరుడ విష్ణు మహా శిల్పములు

కుక్కి సుబ్రహ్మణ్య స్వామి- ని దర్శించిన
శ్రీ ఆదిశంకరాచార్యులు పరవశించారు.
ఆయన రచించిన భుజంగప్రాయాత స్తోత్రము
"భజే కుక్కి లింగం".

***************************;

సహ్యాద్రి శ్రేణిలో ఉన్నది కుక్కి పుణ్య క్షేత్రము.
ఇచ్చట "కుమార ధార" ఉన్నది.
దీనికి మరో పేరు "ధారా నది" జలస్నానము భక్తులను పునీతులను చేస్తున్నది.
సర్ప రాజు వాసుకికీ, విహంగపతి గరుడునికీ జరిగిన యుద్ధాన్ని
కశ్యపుడు ఆపిన సంఘటన ఇక్కడ జరిగినది.

ఆయా జంతు, పక్షిజాతులకు రమణక ద్వీపమునకు
(Ramanaka Islands (modern day Fiji) పంపినది      
ఈ ప్రదేశమునుండే!
;

 Garuda Wisnu Kencana 

ఇక్కడ లింగములను బుట్టలో పెట్టి పూజలు చేసే ఆచారము కలదు. కనుక "కుక్కి సుబ్రహ్మణ్యేశ్వర స్వామి" అని పిలుస్తున్నారని స్థానిక కథనములు.
తారకాసురుని అణచుటకై "దేవ సేనాపతి" గా దివ్యులు కార్తికేయ స్వామిని ఎన్నుకున్నారు.
మహాదేవశంభునిపుత్రుడైన కార్తికేయుని విజయ గాధలకు నెలవు
కుమార ధారా సరోవరము, కుక్కి సుబ్రహ్మణ్య తీర్ధము.

***************************;

21 తడవలు క్షత్రియులపై రణ దుందుభిని
మ్రోగించిన పరశురాముడు,
కుమారధారా తటాకములో స్నానము చేసి,
తన పాపప్రక్షాళన గావించుకున్నాడు.
తదుపరి తాను గెలిచిన ధరణిని యావత్తూ -
కశ్యపునికి ధారాదత్తము చేసి, "కాశ్యపి" గా
భూమి పేరొందుటకు హేతుభూతుడైనాడు.
;

Garuda Wisnu Kencana Park, Bali Indonesia 

Bali peninsula, Bukit: GWK
(photo 1: LINK)

Garuda Wisnu Kencana (GWK), 
Indonesia, is a 240 hectares 
private cultural park 
on the Bukit Peninsula 

Garuda Wisnu Kencana 

Cultural Park Bali, Indonesia 

(Photo 2 : Link)

TAGS:- 

బాలి (ఇండినేషియా) దీవిలో 

కెంచన పార్కు, 
గరుడ విష్ణు మహా  శిల్పములు


చూడుము: (LINK
శనివారం 16 ఫిబ్రవరి 2013
మన కశ్యప వారసత్వము (konamanini)

నందన వర్ష; ఫిబ్రవరి; 

అఖిలవనిత
 20042 పేజీవీక్షణలు - 695 పోస్ట్‌లు, చివరగా Feb 10, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
 37470 పేజీవీక్షణలు - 964 పోస్ట్‌లు, చివరగా Feb 10, 2013న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి
Telugu Ratna Malika
 2281 పేజీవీక్షణలు - 111 పోస్ట్‌లు, చివరగా Nov 22, 2012న ప్రచురించబడింది
బ్లాగ్‌ని వీక్షించండి

గుజరాత్ లో పార్శీల కోవెల

గుజరాత్ లో పార్శీల కోవెల ఉన్నది.
వారి అర్చనా స్థలము ఈ "అగ్ని ఆలయము".

పార్శీల మతము జొరాష్ట్రియన్.
జొరాష్ట్రియనులు ముష్కరుల దండయాత్రల వలన
పర్షియా  దేశమును వదలి  హిందూదేశానికి మైగ్రేట్ ఐ వచ్చారు.

వారి సాగర యానములో  తుఫాను వచ్చింది.
అప్పుడు "అగ్నిదేవ" ను నెలకొల్పి,
కొలువవలెనని తలిచినారు.

పార్శీల పూజలు అందుకునే నిప్పు దైవము " ఆతాష్ బహ్రా మ్"
(Atash Behram,  the highest grade of ritual fire for Parsis).
వారి మెరుపుల దైవము పేరు "అస్ఫాన్".
16 విధాల అగ్నిల సమాహార స్వరూపమే ఆతష్ భెహ్రం.

**************************************;


పార్శీలుమొదట Diu, Sanjan ప్రాంతాలలో సెటిల్ ఐనారు.
పార్శీలు ఇండియాకు వలస వచ్చారు.
జాదీ రాణా అనుమతిని పొంది "సంజన్"
( Sanjan") టౌన్ వద్ద నివసించసాగారు.  
(పర్షియన్ priest రచనలు మధ్య శతాబ్దాలలో వీరి చరిత్రకు ఆధారము.)

అటు పిమ్మట కూడా పార్శీలు అనేక చేదు అనుభవాలు పొందారు.
ఇస్లామిక్ దాడుల వలన పార్శీలకు స్థిరత్వము లేకుండా ఐనది.
నిలకడ లేకుండా పార్శీలు వివిధ ప్రాంతాలకు కదిలివెళ్ళాల్సి వచ్చినది.
గుజరాత్ తీర ప్రాంతాలనుండి అంజాన్ వంటి పట్టణాలను వీడి తరలిపోయారు.
నవ్ సారీ, తదుపరి సూరత్ లకు వెళ్ళారు.

Iranshah Atash Behram

అలా వెడలిపోతూ, తమతో పాటు "పవిత్ర అగ్ని" ని తీసుకు వెళ్ళారు.
తుదకు "ఉడ్వా" (Udvada)చేరారు. 1
"ఊద్వద 1742" లో నిలద్రొక్కుకున్నారు.
ఇప్పుడు ఉద్వాడా లో వాళ్ళి కట్టించిన " అగ్ని దైవము గుడి" ఆ ఊరికి ప్రధాన ఆకర్షణ.
ఈ ఫైర్ టెంపుల్ ను 1894 లో  లేడీ మోతీ భాయ్ వాడియా పూనుకుని, కట్టించారు.

**************************************;


హిందూ దేశములో సాగిన పార్శీల యాత్ర:-  సాంజన్ - 556 ఏళ్ళు;
బాహ్రోత్ గుహలు:- 12 ఏళ్ళు; ( 1393 - 1405AC.. ) ;
వన్స్ డా అడవులు:- 14 ఏళ్ళు  (1419 - 1732 AC.. :
నవ్ సారి:- 313 ఏళ్ళు (1419 - 1732 AC..)  : సూరత్ :- 3 ఏళ్ళు ( 1733 - 1736 AC.)  ::::
నవ్ సారి:- 5  ఏళ్ళు ( 1736 - 1741 AC.)  :
వల్ సాడ్:- 1 ఏడాది (1741 - 1742 AC..)  ::
ఊద్వాడ:- 257 ఏళ్ళు  (28 - 10 - 1742 నుంచి

**************************************; 

Agiyari  ; (Link 1 - for photos)

No non-Parsi is allowed access to the their holy fire temples 

(also known as Agiyari) 

గుడిని బయటనుండి చూడవచ్చును.

ఐనప్పటికీ పరిసరములు ఎంతో సమాచార చారిత్రక సంపదలే!

Udvada temple : (Link 2)

షోడశ కళా జగత్తు

పుష్కర కాలము క్రితము- స్త్రీలు మెహిందీని- ఇళ్ళల్లో తయారించేవారు. ఇప్పుడు అన్ని చోట్లా కోన్లు దొరుకుతున్నవి, కాబట్టి ఈ బాదరబందీని- ఎవరూ ఆట్టే చేయుట లేదు.ప్రస్తుతము అప్పటి పద్ధతి- ని గుర్తుచేసుకుందామా!?

గోరింట మన ఇంట చేసేద్దామా?

mehndi adorning;jewelry; bindis; karwa‑chauth‑celebration

 కావలిసినవి :

ఇంట ఈ రెడీమేడ్ గోరింట పంట- సిద్ధపరుచుకునేటందుకు కావలసిన వస్తువులు రెండే!

100 గ్రాములు బెల్లము (గుడ్) 

చెంచాడు కుంకుమ- 

మరి రెండు ఇవి! – ఇంతే!చేసే పద్ధతికూడా చాలా సులభమే!

పధ్ధతి  :

మందమైన గిన్నె( Pan):

అంచు ఉన్న ప్లేటు (Plate):

ఇక్కడ కావలసిన ముఖ్యమైన వస్తువులు.

ఇత్తడి గిన్నెలు వగైరాలు అందుబాటులో లేని వారు-ఇనుపడబ్బాలు – “పారేసినా ఫర్వాలేదు!“ – అనిపించే దాన్ని వాడండి.

పాత్రను ప్లేటుతో గానీ, కంచముతోగానీ పూర్తిగా మూసిఉంచాలి. ప్లేటు గనుక ఐతే- దానిలో నీళ్ళు పోస్తే ఉండగలిగేలాగా- ఆ ప్లేటుకు అంచు ఉండాలి.కంచము లాంటిది .

 step 1 :- డబ్బా లోపల కొంచెము మందముగా బెల్లము (జాగరీ)ను అంటించాలి.

ఇలాగ మెత్తిన Jaggery మధ్య చిన్న గురుగు చేయాలి.

అందులో నడుమ చిన్న గ్లాసు (లోటా)ను నిలిపి ఉంచాలి.

గ్లాసు(లోటా)ను నిలిపి ఉంచాలి.

step 2 :- ఇక డబ్బా పైన(/గిన్నె పైన)

అంచు ఉన్న పళ్ళెము/ కంచమును మూత పెట్టాలి. ఈ ప్లేటులో నీళ్ళు నింపాలి. ఇప్పుడు స్టవ్ మీద పెట్టాలి.

(స్టవ్వు వెలిగించడము మరువకండీ!!!!)

 step 3:- బర్నర్ సిం లో సన్నపాటి సెగతో ఉండాలి. ఇలాగ “లో వెలుగు”లో 15 నిముషాల వరకూ ఉంచాలి.

step 4 :- లోపలి బెల్లము {गुड़ (शक्कर)} బాగా మరిగి, మాడుతూన్నపుడు- 

అది ఆవిరిగా మారుతుంది.ఆ బెల్లపు ఆవిరి కాస్తా – పై మూతకు తాకి, చుక్కలు చుక్కలుగా అంటుకుని, జారుతాయి.

అలాగ జారుతూన్న ఎర్రటి ఆవిరి ద్రవము- కింద ఉంచిన బుల్లి లోటాలోకి పడ్తాయి. 

బొట్టు బొట్లుగా పడిన ఎర్రటి ద్రవముతో నిండిన గ్లాసును జాగ్రత్తగా బైటికి తీయాలి.

ఈ ద్రవమే – మనకు ఉపయోగపడే “గోరింట” అన్న మాట!

చిన్న పుల్లతో ఈ మెహిందీని నచ్చిన డిజైనులతో అరిచేతులలో పెట్టుకోవడమే తరువాయి.అన్నట్టు లిక్విడ్ చల్లారాక నెమ్మదిగా హస్తాలంకరణలను ముచ్చటగా తీర్చిదిద్దుకోవచ్చును.

**                          **                      **               **                            **                             

గోరింటాకును దివ్య ఔషధముగా ప్రాచీన యుగముల నాటి నుండీ మానవ జాతి ఉపయోగములోనికి తెచ్చింది. గోరింటపూతను, చెట్టు బెరడును, చిగుళ్ళనూ, చలువ చేసే మందులాగా- చిట్కా వైద్యములకు మల్లే వాడుకలో ఉన్నది.అలంకరణా వస్తువుగా ఐతేనేమి,

ఇన్ని రకాలుగా మేలును కలిగిస్తూన్న గోరింటాకును- సాంప్రదాయరీతులలో ఆవిష్కరించిన  తొలి మనిషికి జోతలు!

**                          **                      **               **                            **    

(Link for my ESSAY):-

గోరింటాకు, Vihanga september, 2012 

**                          **                      **               **                            **    

My essay: 

శనివారం 20 నవంబర్ 2010

పదహారు అలంకారాలు

{కోణమానిని: నవంబర్ 11 తేదీ, 2010:సంవత్సరము}

ఉత్తర భారత దేశంలో “సోలాహ్ సింగార్” అనే ఆచారం సుప్రసిద్ధమైనది.

ఈ మాట "సింగార్ సోలాహ్" ఒక జాతీయంలాగా విస్తృత వ్యాప్తిలో ఉన్నది.

అనేక జానపద, లలిత గీతాలలోనే కాక

సినిమా పాటలలోనూ ఈ పదం సాక్షాత్కరిస్తున్నది.

అసలు “సోలహ్ సింగార్” అంటే “ పదహారు అలంకారాలు” అని అర్ధం.

“షోడశ కళలు” ప్రతీకగా ఇది వాడుకలోనికి వచ్చింది.

16 సింగారాలు సాధారణ జీవనంలో కంటే,

వివాహ తరుణంలో “వధువుకు (ఓపిగ్గా) చేస్తారు అన్న మాట!!!!

సరే! అవేమిటొ ఇప్పుడు పరికిద్దామా?!!!

1.మర్దన -> పెళ్ళి కుమర్తె మేనుకు -

రోస్ వాటర్, మల్లె , గులాబీ, చందన,

గంధాది తైలములతో ( -rose, jasmine, sandal)

మర్దన/ మాలీష్ చేస్తారు.

2.మంగళ స్నానములు ->

పాలు, అత్తరు, ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాలను కలిపిన జలములతో

చేయించే స్నానము పేరు ;

శీతా కాలంలో “ఆల్మండ్”( almond) నూనె వగైరాలనూ,

ఎండా కాలంలో ఐతే రోజా పుష్ప దళాలను,

లోధ్ర, వట్టి వేళ్ళూ, మార్వా వగైరాలనూ మిక్స్ చేసిన లేపనాలను ఉపయోగిస్తారు.

(mixed with rose petals and mixed with khus or marwah)

3. కేశ పాశ సుగంధీ కరణము ->

షీకాకాయ(= షీకాయ), నాగర్మోత్, కచ్చూరాలు కల గలిపిన పేస్టును –

ముందర తైలము పూసిన ఆమె కురులకు – అలుముతారు.

4. అంగార విలేపనం,->

ఇప్పటి వాళ్ళు “ఫౌండేషన్ క్రీము"ను పూసుకుంటున్నారు కదా!

అలాంటిదే ఇదిన్నూ!

గంధమును ముఖము, మెడ, చేతులకు పలచగా పూస్తారు.

5. కాజల్ రేఖా దీపనము;

కన్నులకు కాటుకను పెడతారు.

పెళ్ళి కూతురు సోగ కన్నులకు తీర్చి దిద్దేదే ఈ kohl/ kajal.

6. తిలక ప్రసాధనము ->

ఆమె నుదుట (లలాట భాగమున) మాంగల్య చిహ్నముగా

బిందీ-ని/ కళ్యాణ తిలకమును సున్నితంగా తీర్చి దిద్దుతారు.

గోరోచనము, హర్త తాళ్ , కుసుంభము మున్నగు

(gorochana, hartal, kusumba )మున్నగు సుగంధ ద్రవ్యములతో

ఈ తిలకములను తయారు చేస్తారు.

పూల రేకులతో కూడా ఇలాంటి కుంకుమలను తయారు చేస్తారు.

7. ముఖ ప్రసాధనము ->

మూలికలు, బంగారు, వెండి పొడులతో

నవ వధువు వదనము మిసిమి కాంతులతో ప్రకాశిస్తుంది కదా!

అటు తర్వాత బుగ్గపై వధువుతో పాటు –

వరుడికి కూడా దిష్టి చుక్కను పెడతారు. కాటుకతో/

colour pencil తో ఈ నల్లని చుక్క దృష్టి దోష నివారిణి అని విశ్వాసం;

– కానీ దీనిని ఎందు వలననో గానీ,

“ షోడశాలంకారముల పట్టిక”లోనికి అనుసంధానము చేయ బడ లేదు.

@8. కేశ పాశ రచన->

9. ఆలక్త నివేశనము -> మరేమీ కాదు లెండి,

లిప్ స్టిక్ ( lip stick) అన్న మాట.

అలనాటి రోజులలో మూలికలూ, కుసుంభ పుష్ప దళాదులు మిళాయించి

సిద్ధ పరచిన లేపనాలతో వధూ వరుల అధరాలను సున్నితంగా సింగారించే వారు.

ఈ రోజులలో అమ్మలక్కలకు అంత శ్రమ లేకుండా లిప్ స్టిక్ లను

అందుబాటులో ఉంటూన్నాయి కదా!

ఇంచక్కా bride, bride grooms

స్వయంగా తమ పెదవులను వర్ణ భరితం చేసుకో గలుగుతున్నారు కదా!!!!!!!!

10. హస్త సుశోభితము -> చేతులకు అలంకారములు;

11.పాద సుశోభితము ; అర్ధమైంది కదండీ!!!!

చరణ ద్వయముకు = పాదాలకు పారాణి – ఉత్తరాది వారు,

బెంగాలీలు మున్నగు రాష్ట్ర ప్రజలు altah వగైరాలతో –

పద ద్వయికి చుట్టూతా గీతలు, లైన్లు వేసి ముచ్చట కొద్దీ డిజైన్లు చిత్రీస్తారు.

12. మహా వస్త్ర ప్రదానము -> పట్టు, సిల్కు వంటి దుస్తులను ఎంపిక చేస్తారు.

పెళ్ళి పీటలపై కూర్చున్న ఆ జంట ,

ఆహూతులకు నేత్ర పర్వం చేసే రీతిలో వస్త్ర ధారణ ఉంటుంది.

( సాంప్రదాయక పద్ధతులలో – గోచీ – కుచ్చులు – పోసి,

వారికి కట్టడానికి చేసే అందమైన ప్రయత్నము ఇది.)

13. పుష్ప ధారణము -> నీలాల కుంతలములను పరిమళ భరితమైన ,

నయన పర్వము ఒనరించే రంగు రంగు పూవులతో అలంకరిస్తారు.

ఇలాగ పూల జడలను వేయాలని

స్త్రీలు పోటీ పడుతూ చేసే ఆ సందడే సందడి –

అది గొప్ప ముచ్చట.

14. అలంకార ధామము ->

పాపిటి బిళ్ళ, జడ బిళ్ళ, చెవి లోలాకులు/కర్ణాభరణాలు ,

హారములు/ నెక్లెసులు, దండ కడియాలు, వంకీలు;

వడ్డాణము, మణి మేఖల, కాలి పట్టీలు /అందెలు/ కాలి గజ్జెలు,

( పెళ్ళి ఐన వెను వెంట “మెట్టెలు”) ఇత్యాది ఆభరణాలతో

పెళ్ళి పీటలమీద ఆసీనులైన నవ వధూ వరులతో ,

ఆ వివాహ దృశ్యము నయనానంద కరంగా ఉంటుంది కదా!!!!!!

15. తాంబూల సేవనము ->

తాంబూల సేవనము వదనములోని కళా కాంతులకు దోహద కారి.

mouth freshener గా అత్యంత పురాతన కాలం నుండీ

మన భారత దేశములో జన బాహుళ్యము ఆమోదము పొందిన ఆచారము.

16. దర్పణ విలోకనము -

( తరువాతది ఈ “శుభ దృష్టి).

"తమ అలంకారాలను సరి చూసుకుని, సరి చేసు కోవడమే” –

ఈ దర్పణ విలోకనము –

అంటే అద్దములో తమ ముద్దు బింబమును తనివి తీరా చూసుకోవడము అన్న మాట.

దక్షిణాదిని కూడా ఇలాంటి ఆచారాలను పాటిస్తునారు;

మన ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో కూడా ఇవి అమలులో ఉన్నాయి;

కానైతే ఈ సాంప్రదాయ ఆచరణకు - ప్రత్యేకించి, స్పెషల్ పేరు ఉన్నట్టు అగు పడదు.

- కాదంబరి 

(shhoDasha) = number 16 - 

షోడశ కళా జగత్తు/ 16 సింగారమ్S

16 సింగారమ్S

గోరింట మన ఇంట…

Posted on September,2012 by విహంగ 

http://vihanga.com/?p=5188